Kỹ thuật nuôi thủy sản

Chuyện nuôi tôm thẻ chân trắng ở Trung Giang

(QT) – Ông Hoàng Văn Khoa, một ngư dân đã gác tay chèo lên bờ nuôi tôm từ gần 10 năm nay ở thôn Nam Sơn, xã Trung Giang, huyện Gio Linh (Quảng Trị) nói: Con tôm thẻ chân trắng mấy năm nay đã khuấy động đời sống của người dân Nam Sơn, nhiều người giàu nhờ tôm nhưng cũng không ít người đổ nợ vì tôm. Đúng như lời ông nói, trong suốt thời gian lưu lại ở xã miền biển này, chúng tôi nghe rất nhiều lời bàn tán của người dân địa phương xung quanh chuyện giàu, chuyện nghèo của những người nuôi tôm thẻ chân trắng. (QT) – Ông Hoàng Văn Khoa, một ngư dân đã gác tay chèo lên bờ nuôi tôm từ gần 10 năm nay ở thôn Nam Sơn, xã Trung Giang, huyện Gio Linh (Quảng Trị) nói: Con tôm thẻ chân trắng mấy năm nay đã khuấy động đời sống của người dân Nam Sơn, nhiều người giàu nhờ tôm nhưng cũng không ít người đổ nợ vì tôm. Đúng như lời ông nói, trong suốt thời gian lưu lại ở xã miền biển này, chúng tôi nghe rất nhiều lời bàn tán của người dân địa phương xung quanh chuyện giàu, chuyện nghèo của những người nuôi tôm thẻ chân trắng.

Giàu nhờ tôm

Hơn 5 năm trước, khi con đường quốc phòng nối Cửa Tùng – Cửa Việt sắp hoàn thành, ông Khoa cùng với 2 hộ khác tiến hành thuê đất, đào hồ nuôi tôm ven đường. Đầu tư vốn lớn với diện tích 4.500 m2 mặt nước, trải bạt bờ, bạt đáy chống thấm, chống sạt lở và thả giống tôm thẻ chân trắng, sau 3 tháng rưỡi nuôi, thu hoạch gần 4 tấn tôm gia đình ông lãi 95 triệu đồng, trả gần đủ chi phí bỏ ra ban đầu.

Thấy giống tôm thẻ chân trắng nuôi ngắn ngày hơn tôm sú đến gần 2 tháng và lợi nhuận cao, nhiều hộ dân trong làng mạnh dạn thuê đất để nuôi. Diện tích hồ nuôi tôm nhanh chóng được mở rộng. Cả một vùng cát trắng hoang vu ven biển trước đây bỗng trở nên rộn ràng, tấp nập bởi hàng loạt nhà lều trông tôm, chứa thức ăn, vật tư được dựng lên, hàng chục chiếc guồng tạo ôxy chạy suốt ngày đêm và một lượng lớn nhân công lao động đổ về.

Diện tích nuôi tôm thẻ chân trắng đang phát triển mạnh ở các địa bàn ven biển của tỉnh- Ảnh: TD

Nói đến nuôi tôm thẻ chân trắng ở Trung Giang và các xã lân cận, có lẽ không ai không biết ông Lê Văn Toàn. Từ một tài xế xe ben chuyên nghiệp nhưng khi nhận thấy lợi nhuận lớn từ con tôm thẻ chân trắng, năm 2008 ông đã không ngần ngại bán chiếc xe IFA, thế chấp thêm sổ đỏ ở ngân hàng để quyết ăn thua đủ với tôm.

Vụ đầu tiên ông lãi ròng 120 triệu đồng, vụ thứ hai hơn chút đỉnh, đến vụ thứ ba ông trúng đậm gần cả tỷ đồng. Trên đà thắng lớn, ông Toàn tiếp tục đầu tư 600 triệu đồng để mua thêm 2 hồ ở thôn Cang Gián. Thấy mối lợi lớn từ con tôm, nên gần 20 ha đất nuôi tôm sú bỏ hoang gần cửa biển do thất bại từ mấy năm trước cũng được người dân tự bỏ vốn hoặc liên kết để đầu tư nuôi tôm.

Không riêng gì ông Khoa, ông Toàn, nhiều hộ nuôi tôm như bà Nguyễn Thị Ngọc, anh Hoàng Văn Vinh, Hoàng Văn Khâm, Đặng Văn Lược, Nguyễn Văn Tâm… sau mấy vụ trúng đậm đã đổi đời nhanh chóng. Ngoài việc đầu tư kéo đường điện 3 pha để “điện khí hoá” toàn bộ hệ thống cung cấp ôxy, cung cấp nước, xây dựng kiên cố lều trại, nhiều hộ đã sửa sang được nhà cửa, đầu tư cho con cái học hành, đặt thêm máy làm nước đá để cung cấp cho dịch vụ xe đông lạnh.

Chuyện con tôm thẻ chân trắng cứ thế len lỏi vào mọi ngóc ngách, sinh hoạt và trở thành một chủ đề “nóng” của người dân Trung Giang. Dân chuyên đi biển ở vùng này nhiều khi ngại tiếp xúc với người nuôi tôm bởi sau một vụ trúng đậm tôm họ nói toàn tiền chục, tiền trăm triệu, người, xe cứ sáng loáng, xông xênh.

Trở thành những “quái kiệt” nuôi tôm thẻ chân trắng có của ăn, của để nhưng hiếm khi thấy ông Khoa, ông Toàn vui vẻ, thảnh thơi bởi theo họ nghề nuôi tôm “bạc” lắm. Đầu tư nuôi tôm thẻ chân trắng gấp 3, gấp 4 lần nuôi tôm sú, lợi nhuận cao nhưng rủi ro cũng lắm, chỉ cần chủ quan, sơ sẩy trong chốc lát về kỹ thuật, hoặc gặp phải giống tôm xấu, dịch bệnh thì sau một đêm thức dậy đã…trắng tay.

Đổ nợ vì tôm

Hỏi chuyện ông Hoàng Vinh, Bí thư chi bộ thôn Nam Sơn, ông cho biết, cả thôn Nam Sơn hiện nay có gần 40 hộ nuôi tôm với tổng diện tích 27 ha. Qua 6 năm nuôi tôm thẻ chân trắng số hộ giàu lên cũng nhiều mà nghèo đi cũng lắm, nhà nào vốn liếng nhiều, đầu tư con giống chất lượng, phương tiện, kỹ thuật chu đáo thì được, còn nuôi theo kiểu nhờ trời thì toàn mang nợ với ngân hàng, đại lý thức ăn.

Chỉ tay ra hồ tôm đang dậy sóng bởi 5 chiếc guồng tạo ôxy chạy tít mù, ông Toàn cho biết mới thả lại gần 60 vạn tôm thẻ giống chất lượng cao của tập đoàn CP Thái Lan. Vụ mới rồi không hiểu vì lý do gì mà 3 hồ ở Nam Sơn và Cang Gián tôm nuôi hơn một tháng bỗng dưng biếng ăn, nổi đầu, tấp bờ rồi chết hàng loạt. Kỹ thuật nuôi “cứng” như ông xử lý đủ cách nhưng cũng chỉ cầm cự được 5 ngày rồi đành bó tay xả hồ. Vợ ông mang trọng bệnh nằm một chỗ mấy năm nay khóc ngất bởi số tiền hơn 350 triệu đồng bỗng chốc “không cánh mà bay”. “Nuôi tôm là vậy chú à, vụ này chưa biết ra sao nhưng dừng lại không được”. Đó là hộ nhiều vốn, còn hộ ít vốn thì sao?

Hộ ông Nguyễn Đức Giáo có 3.200m2 mặt hồ, sau 2 vụ nuôi lãi đủ trả chi phí đầu tư và lận lưng dăm ba chục triệu, đến vụ thứ 3 lỗ 4 chục triệu, vụ thứ 4 lỗ gần 5 chục triệu và đến vụ nuôi hiện nay ông quyết định… treo hồ vì không đủ sức. Mấy ngày qua, nhà bà Hoàng Thị Hồng rất lo lắng.

Cả nhà 4 người trông cả vào 2 hồ tôm, tôm đang đà lớn nhanh đột nhiên bỏ ăn rồi bắt đầu chết, điện mối lái thu mua tôm khắp nơi nhưng khi biết tôm bệnh thì họ hẹn lần lữa rồi bắt đầu điệp khúc ép giá. Vét bán cả 2 hồ cộng lại vẫn còn thiếu 30 triệu đồng so với vốn bỏ ra, chưa kể chi phí ăn uống, công của 4 người trong 3 tháng ròng rã.

Bà Hồng kể: Bản thân là cựu thanh niên xung phong chống Mỹ, hiện đang mang nhiều bệnh trong người, mới năm rồi được hỗ trợ 30 triệu đồng làm nhà tình nghĩa, cả đời mới xây được căn nhà nên chạy vạy vay thêm để làm cho đàng hoàng những tưởng vụ tôm này thành công sẽ trả nợ làm nhà, chữa bệnh nhưng không ngờ…Dừng nuôi tôm thì không biết lúc nào mới trả được nợ nên bà vay mượn khắp nơi để thả lại ít giống cầu may nhưng chồng và con trai của bà hiện đã đi làm phụ hồ, bởi cả nhà cứ trông mãi vào hồ tôm thì đến cơm ăn áo mặc hàng ngày cũng không có.

Hỏi chuyện ông Hoàng Vinh, Bí thư chi bộ thôn Nam Sơn, ông cho biết, cả thôn Nam Sơn hiện nay có gần 40 hộ nuôi tôm với tổng diện tích 27 ha. Qua 6 năm nuôi tôm thẻ chân trắng số hộ giàu lên cũng nhiều mà nghèo đi cũng lắm, nhà nào vốn liếng nhiều, đầu tư con giống chất lượng, phương tiện, kỹ thuật chu đáo thì được, còn nuôi theo kiểu nhờ trời thì toàn mang nợ với ngân hàng, đại lý thức ăn.

Cái khó của người nuôi tôm thẻ là phải dốc toàn bộ vốn liếng, công sức của gia đình vào hồ, khi trúng mùa thì rủng rỉnh nhưng chỉ cần thất bại chưa đến 2 vụ là đã gánh trên vai cả khoản nợ khổng lồ. Hiện ở Nam Sơn còn khoảng 16 hộ ít nhiều đang mang nợ nhưng con số này có thể tăng thêm rất nhiều khi vụ tôm thứ 2 của năm nay kết thúc với kết quả không như mong muốn. Cũng theo ông Vinh thì phong trào nuôi tôm thẻ chân trắng phát triển rầm rộ một cách tự phát ở địa phương đã gây ra những hệ luỵ lớn về ô nhiễm môi trường, hư hỏng công trình thuỷ lợi, giao thông.

Rời Trung Giang, chúng tôi cứ ám ảnh mãi bởi bóng dáng cần mẫn, lam lũ của những người nông dân bên hồ tôm oi nồng, cháy nắng. Miếng cơm manh áo và giấc mơ đổi đời chóng vánh đang đẩy họ vào cuộc mưu sinh khốc liệt. Hơn lúc nào hết, những người nuôi tôm thẻ chân trắng ở Trung Giang và các địa phương khác trong tỉnh đang rất cần sự vào cuộc đầy trách nhiệm và quyết liệt của các cấp, các ngành có liên quan trong công tác định hướng, quy hoạch các vùng nuôi tôm, thành lập các trung tâm sản xuất tôm giống chất lượng cũng như hỗ trợ về kiến thức, kỹ thuật để mô hình nuôi trồng thuỷ sản này phát triển một cách hiệu quả, bền vững.

VŨ HUY NAM

http://thuyhaisan.net

Bình luận tại đây