Phóng sự thủy sản

Cà Mau : Ngư dân nghèo ven biển chuyển đổi phương thức khai thác: Cơ hội nâng cao đời sống

Mặc dù nhiều lần được Nhà nước đầu tư vốn và nhiều chính sách hỗ trợ, nhưng hơn 5.000 phương tiện nhỏ khai thác gần bờ vẫn trong tình trạng đắp đổi qua ngày. Thời gian gần đây, nhiều ngư dân Ngọc Hiển đã tìm hướng phát triển kinh tế bằng cách chuyển đổi sang kiểu khai thác mới.

Mặc dù nhiều lần được Nhà nước đầu tư vốn và nhiều chính sách hỗ trợ, nhưng hơn 5.000 phương tiện nhỏ khai thác gần bờ vẫn trong tình trạng đắp đổi qua ngày. Thời gian gần đây, nhiều ngư dân Ngọc Hiển đã tìm hướng phát triển kinh tế bằng cách chuyển đổi sang kiểu khai thác mới.

Khai thác thủy sản mỗi năm đóng góp vào kim ngạch xuất khẩu của tỉnh trên 400 triệu USD. Tuy nhiên, hiện nay hầu hết đội tàu khai thác biển của tỉnh đều có công suất nhỏ, dưới 90 CV, chủ yếu khai thác gần bờ. Chính vì thế, hiệu quả khai thác trong những năm gần đây không cao và đó cũng là một trong những tác nhân làm suy giảm nguồn lợi thủy sản ven bờ.

Cà Mau : Ngư dân nghèo ven biển chuyển đổi phương thức khai thác: Cơ hội nâng cao đời sống

Xuất phát từ thiếu vốn

Ông Trần Văn Hơn, ngư dân có trên 30 năm theo nghề khai thác biển tại Rạch Gốc, huyện Ngọc Hiển, nhận định, do tính chất đặc thù, việc đánh bắt thủy sản đòi hỏi phải được đầu tư lớn. Một phương tiện nhỏ muốn vươn ra khơi thì mức đầu tư bình quân lên đến hàng tỷ đồng.

Vì thế, những năm qua, nhiều chủ phương tiện không có vốn buộc phải khai thác thủy sản mang tính thủ công, sản lượng thấp. Ông Hơn khẳng định, thiếu vốn là nguồn gốc của mọi vấn đề, đó cũng là nguyên nhân dẫn đến tình trạng nguồn tài nguyên bị cạn kiệt như hiện nay.

Còn anh Đoàn Thanh Mến thì cho rằng, nghề khai thác thủy sản đang vướng một rào cản lớn, đó là tình trạng đầu ra sản phẩm. Khi vào con nước, ngư dân thường bị thương lái ép giá, có khi giá bèo như cám, có lúc lại đắt như vàng. Mà thường giá cao thì rất hiếm, chỉ khi vào những lúc biển động. Cộng thêm vào đó là giá nhiên liệu tăng cao, kéo theo chi phí một chuyến biển tăng vọt. Để tránh tình trạng thua lỗ, ngư dân buộc phải tận thu tất cả những gì có thể từ biển.

Ông Trần Văn Hơn nhận định, để khôi phục lại nguồn lợi thủy sản, không cách nào khác là phải đóng mới tàu thuyền, mua sắm thêm ngư cụ vươn ra đánh bắt xa bờ. Đồng thời, vận động, khuyến khích ngư dân chú trọng khai thác hải sản theo mùa vụ, đúng luồng, kích cỡ mắt lưới đúng quy định. Có như vậy nghề khai thác biển mới phát triển lâu dài và bền vững.

Để có thêm cơ hội mới

Thời gian qua, nhiều ngư dân huyện Ngọc Hiển đã tìm ra hướng đi mới trong lúc giá nhiên liệu tăng cao và nguồn tài nguyên thủy sản ngày một cạn kiệt. Đó là nghề lưới cá chét, cá chim, lưới ghẹ và câu mực tầng đáy. Đây là những cách làm mới được xem là có triển vọng, đang giúp ngư dân nơi đây ăn nên làm ra.

Anh Nguyễn Minh Nhàn, thị trấn Rạch Gốc, bộc bạch, trong vòng 3 năm trở lại đây, nghề te chỉ giúp gia đình anh đủ ăn, do hiệu quả đánh bắt mỗi lúc một giảm, chi phí xăng dầu tăng cao, giá sản phẩm lại không tăng bao nhiêu. Từ khi chuyển qua lưới cá chim, thu nhập tăng lên đáng kể. Bình quân mỗi tháng anh thu nhập từ 45-50 triệu đồng, cao gấp 3 lần so với làm te trước kia. Vả lại, te có thể khai thác được quanh năm, ít tốn nhiên liệu, ngư trường khai thác rộng, thân thiện với môi trường.

Ông Đoàn Văn Minh, xã Đất Mũi, băn khoăn, những cách làm mới này hiện đang giúp ngư dân ổn định cuộc sống, nhưng để có thể chuyển đổi là một vấn đề lớn. Việc này đòi hỏi phải đầu tư vốn và kỹ thuật, nhưng đa phần các hộ phương tiện nhỏ là các hộ nghèo nên nguồn vốn thiếu trầm trọng.

Ông Châu Công Bằng, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT, cho biết, để giúp ngư dân đánh bắt gần bờ vươn ra xa khơi, một số giải pháp đã được tính đến và sẽ đưa ra thực hiện trong thời gian tới. Trong đó, chú trọng đến các vấn đề về quy hoạch, tổ chức lại sản xuất, tập huấn kỹ thuật sản xuất, phát triển dịch vụ hậu cần nghề cá để tránh tình trạng ngư dân bị thương lái ép giá, và nhất là giải quyết được khó khăn vốn cho ngư dân.

Đây là lợi kép, vừa cải thiện đời sống của ngư dân nghèo ven biển, vừa bảo tồn nguồn lợi thủy sản ven biển tái sinh./

Bài và ảnh: Văn Phú

http://thuyhaisan.net : S.T

Bình luận tại đây